Искендер Шаршеев, экономист: “Өлкөбүздө жетиштүү жашоо үчүн өтө жогорку сумма талап кылынат”
-- Азыркы кымбатчылыкка, баалардын, тарифтердин өскөнүнө карата айлык акы, пенсия канча суммада болушу керек?
-- Улуттук статистикалык комитетинин маалыматы боюнча, Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 3-кварталына жашоо минимуму төмөнкүдөй:
-- орточо алганда өлкө боюнча: айына бир адамга 13 783 сом;
-- Бишкекте айына бир адамга 18 479 сом.
Бирок жашоо минимуму – бул адамдын ден соолугун жана ишке жөндөмдүүлүгүн сактоо үчүн керектүү азык-түлүк, товарлар жана кызматтардын минималдуу топтому гана. Жакшы жашоо үчүн негизги муктаждыктардан тышкары, адамдарга билим берүү, саламаттыкты сактоо, транспорт, кийим-кече, көңүл ачуу жана башка керектүү чыгымдар талап кылынат. Ошондуктан, жакшы жашоо бир топ жогору, кымбат. 2023-жылы өлкөдө орточо айлык акы айына 34 400 сомду түзгөн.
-- Натыйжада, муктаждыктардын чектелүүсү байкалат...
-- Негизи нормалдуу жашоо образын жүргүзүү үчүн орточо статистикадан алсак, Кыргыз Республикасынын жараны айына 2-3 жашоо минимумунан кем эмес кирешеге ээ болушу керек. Бул 27 566дан 41 359 сомго чейин түзүлөт. Мындай цифра орточо эсептелген жашоо деңгээлине, үй-бүлө курамына жана башка факторлорго жараша бир топ өзгөрүшү мүмкүн.
Бишкекте жакшы жашоо үчүн айына 36 958ден 55 437 сомго чейин талап кылынат. Ошондой эле 2023-жылы бизде инфляция 10,9%ды түзгөнүн эске алуу керек. 2023-жылы өлкөдө азык-түлүк баштыгынын орточо баасы айына 8 000 сомду түзгөн.
Аныгында, Кыргыз Республикасында жетиштүү жашоо үчүн негизги муктаждыктарды канааттандырууга гана эмес, келечек үчүн акча топтоого мүмкүндүк бере турган кирешеге ээ болуу зарыл.
"Азия Ньюс" гезити
